Wat veroorzaakt pijn in de onderbuik?

Pijn in de onderbuik is een van de meest voorkomende klachten waarmee mensen naar de huisarts gaan. De onderbuik — het gebied onder de navel — herbergt veel organen, waaronder de darmen, blaas, baarmoeder (bij vrouwen) en prostaat (bij mannen). Daardoor zijn er ook veel mogelijke oorzaken.

In dit artikel bespreken we de acht meest voorkomende oorzaken, zodat u beter begrijpt wat er mogelijk aan de hand is.

1. Prikkelbare darm syndroom (PDS)

Het prikkelbare darm syndroom is een van de meest voorkomende oorzaken van chronische buikpijn. Bij PDS reageert de darm overgevoelig op prikkels zoals stress, bepaalde voedingsmiddelen of hormoonschommelingen. Typische klachten zijn:

  • Krampende pijn in de onderbuik
  • Wisselende stoelgang (diarree en/of obstipatie)
  • Een opgeblazen gevoel
  • Verlichting van pijn na de stoelgang

2. Blaasontsteking (cystitis)

Een blaasontsteking veroorzaakt een brandende pijn in de onderbuik, vlak boven het schaambeen. Het gaat vaak gepaard met een frequent en dringend plasgevoel, soms met bloed in de urine. Vrouwen zijn vaker getroffen dan mannen.

3. Obstipatie

Moeilijke of zeldzame stoelgang kan leiden tot een drukkend of krampend gevoel in de onderbuik. De pijn verdwijnt meestal na de stoelgang. Voldoende vezelinname en hydratatie zijn de beste preventie.

4. Appendicitis (blindedarmontsteking)

Een ontsteking van de appendix begint vaak als pijn rond de navel die zich verplaatst naar de rechter onderbuik. Dit is een medische noodtoestand. Raadpleeg onmiddellijk een arts als u vermoedt dat u een blindedarmontsteking heeft.

5. Liesbreuk

Bij een liesbreuk puilt een deel van de darm door een zwakke plek in de buikwand. Dit veroorzaakt een zeurende pijn of drukgevoel in de lies, met soms een zichtbare zwelling. Liesbreuken komen vaker voor bij mannen.

6. Niersteentjes

Niersteentjes kunnen een heftige, krampachtige pijn veroorzaken die vanuit de rug of zij uitstraalt naar de onderbuik en lies. De pijn kan komen in golven en gaat vaak gepaard met misselijkheid.

7. Gynaecologische aandoeningen

Bij vrouwen kunnen aandoeningen zoals endometriose, cysten op de eierstokken of een buitenbaarmoederlijke zwangerschap pijn veroorzaken in de onderbuik. Deze pijn is soms cyclisch (gerelateerd aan de menstruatie) of kan plotseling en hevig optreden.

8. Seksueel overdraagbare aandoeningen (soa's)

Sommige soa's, zoals chlamydia of gonorroe, kunnen een ontsteking veroorzaken in de bekkenorganen (PID bij vrouwen) of de urinewegen (bij mannen). Dit uit zich als een doffe pijn of druk in de onderbuik.

Wanneer moet u naar de dokter?

Hoewel veel oorzaken van onderbuikpijn onschuldig zijn, zijn er situaties waarbij u direct medische hulp moet zoeken:

  • Plotselinge, hevige pijn die niet overgaat
  • Pijn met koorts boven 38,5°C
  • Bloed in urine of ontlasting
  • Braken in combinatie met buikpijn

Twijfelt u? Raadpleeg altijd uw huisarts. Vroege diagnose leidt tot betere behandelresultaten.